Mardin ilinde Akdeniz meyvesineği (Ceratitis capitata Wied. Diptera: Tephritidae)'nin bazı meyve bahçelerinde popülasyon değişiminin belirlenmesi

Abstract

Meyve bahçelerindeki ürünlerde doğrudan verim ve kalite kaybına neden olan önemli zararlı böceklerin başında Akdeniz meyvesineği gelmektedir. Bu sebepten dolayı, çalışma 2023-2024 yıllarında Mardin ili Artuklu, Derik, Kızıltepe ve Yeşilli ilçelerinde bazı meyve bahçelerinde (Kiraz, İncir, Nar) Akdeniz meyvesineği (Ceratitis capitata Wied. Diptera: Tephritidae)'nin popülasyon değişiminin belirlenmesi amacıyla 5 bahçede yürütülmüştür. Çalışmalar ocak-mart ayları arasında ayda bir, nisan-aralık ayları arasında haftalık olarak yürütülmüştür. Zararlının bahçelerdeki varlığının tespiti ve popülasyon gelişiminde delta tip eşeysel çekici tuzaklar kullanılmıştır. Çalışma sonucunda nar bahçelerinde 2023 yılında Temmuz ayının ilk haftasında, 2024 yılında ise Ağustos ayının ilk haftasında erginler eşeysel tuzaklarda yakalanmıştır. Daha sonra tuzaklarda en yüksek ergin sayısı 2023 yılı Eylül ayı içerisinde (520 ergin/tuzak) ve 2024 yılında Ekim ayının ortalarında (550 ergin/tuzak) olarak saptanmıştır. Nar bahçelerinde ağaçlardan toplanan 15 adet vuruklu meyvelerin tül kafese alınması ile C. capitata bireylerinin ergin çıkışı takip edilmiş ve kafeslerde ilk ergin çıkışları 3 Eylül 2024 tarihinde görülmüştür. Dolaysıyla çalışmanın yürütüldüğü bazı meyve bahçelerinde C. capitata'nın kışlamış olduğu gözlenmiştir. İncir bahçesinde 2023 yılında ilk bireyler Temmuz ayı ortalarında, 2024 yılında ise Ağustos ayının ikinci yarısında yakalanmıştır. En yüksek ergin sayısı 2023 yılı Kasım ayının başlarında (390 ergin/tuzak) ve 2024 yılında Ekim ayının ortalarında (335 ergin/tuzak) olarak saptanmıştır. Çalışmanın yürütüldüğü kiraz bahçelerinde ise hasadın ergin çıkışlarından önce olmasından dolayı tuzaklarda hiç ergin birey yakalanmamıştır. Bununla birlikte nar bahçelerinde çalışmanın yürütüldüğü her iki yılda C. capitata'dan kaynaklı vuruklu meyve oranı en düşük % 5, en yüksek %14 olarak tespit edilmiştir. Bu çalışmada bahçelerde kurulan kafeslerle zararlını bölgede kışı geçirip geçirmediği araştırılmış olup, kafeslerden ergin çıkışı gözlemlenmiştir. Bu durum, zararlının bölgede kışı atlatabildiğini göstermektedir.

Keywords

Citation

@mastersthesis{mardinilindeakdenizmeyvesinegi2024,
  title = {{Mardin ilinde Akdeniz meyvesineği (Ceratitis capitata Wied. Diptera: Tephritidae)'nin bazı meyve bahçelerinde popülasyon değişiminin belirlenmesi}},
  author = {Bedirhanoğlu, Seyithan},
  year = {2024},
  school = {{Siirt Üniversitesi}}
}

TY  - THES
AU  - Bedirhanoğlu, Seyithan
TI  - Mardin ilinde Akdeniz meyvesineği (Ceratitis capitata Wied. Diptera: Tephritidae)'nin bazı meyve bahçelerinde popülasyon değişiminin belirlenmesi
PY  - 2024
ER  - 

Related sources