Cumhuriyet Döneminde Türk siyasi yaşamında siyasi partilerin oluşumu

Özet

Cumhuriyet döneminde siyasi partilerin oluşumu Mudafaa-i Hukuk Cemiyeti9 nin devamı sayılan Cumhuriyet Halk Partisi ile başlamıştır. 1930'lu yıllar Türkiye'nin gelişmesi için işlevsel bölünmelerin yaşandığı yıllardır. Bu gelişmelerin neticesinde Türk siyasi yaşamında yerel-kültürel çatışmalar yerini, sosyo-ekonomik çıkar çatışmalarına bırakmıştır.Cumhuriyetin ilanından 1945 yılma kadar olan zaman dilimi, Türk siyasi hayatında başka kurulmuş partilerin varlık gösterememesi ile tek partili dönem olarak adlandırılmıştır.1946 yılında Demokrat Parti'nin kurulması, Türk siyasi yaşamında bir dönemi kapatıp, yeni bir dönemi; çok partili dönemi başlatmıştır. Ekonomik çıkar çatışmasından oluşan partinin, 27 Mayıs 196Ö'da faaliyetine son verilmesi, akabinde 1961 anayasasının genişlettiği siyasi katılım yolları, sivil halkı kimlik arayışına sokmuş ve siyasi hayatımızda bu sefer 1980 yılma kadar olan zaman diliminde ideolojik kutuplaşmaları başlatmıştır. Genel olarak, sosyalist, milliyetçi ve dinci ideolojiler bu dönemde ve bir kısmıda günümüze kadar devam eden, siyasi partilerin oluşumunu sağlamıştır. CHP bile bu dönemde kendine ideolojik tanımlar yakıştırmıştı!*.1980 yılında, 12 Eylül 1980 ihtilali ile Türk siyasi yaşamına damgasını vuran pek çok parti kapatılmış, fakat siyasi yasakların kalkmasıyla da eski liderler yeni isimlerle kurulmuş, sözde yeni partilerinin başlarına sırayla geçmişlerdir. Aslında ekonomik bir terim olan liberalizm, bu dönemde yeniden söyleniş edilmeye başlamış, özellikle sağ partilerin oluşum programlarında en çok telaffuz edilen terim olmuştur.Türkiye artık her yönden gelişen bir ülke olduğu için 28 Şubat 19979deki askeri müdahalede gelişmiş bir müdahale olup, cunta yerine post-modern darbe olarak Türk siyasi yaşamında tarihe geçmiştir. Bu en modern darbemiz Refah Partisi'nin çözülmesine, yenilikçi kanadın ayrılıp, tezde en son aktardığımız Adalet ve Kalkınma Partisi'nin kurulmasına vesile olmuştur.Genel değerlendirme yapıldığı zaman Türk siyasi yaşamında siyasi partiler, genel olarak M. Duverger'in parti oluşumları açıklamasındaki parlamento içinden doğan partilere girmektedir. Aynı zamanda sosyo-kültürel bir oluşum şekli yapılacak olduğu zamanda Mardin'in merkez-kenar çatışması ve kenarın siyasal katılım krizinden oluşmuştur.

Anahtar kelimeler

Atıf

@mastersthesis{cumhuriyetdonemindeturksiyasiy2008,
  title = {{Cumhuriyet Döneminde Türk siyasi yaşamında siyasi partilerin oluşumu}},
  author = {Akdoğan, Elif},
  year = {2008},
  school = {{Selçuk Üniversitesi}}
}

TY  - THES
AU  - Akdoğan, Elif
TI  - Cumhuriyet Döneminde Türk siyasi yaşamında siyasi partilerin oluşumu
PY  - 2008
ER  - 

İlişkili kaynaklar