XI.-XIV. yüzyıllarda seyyah ve coğrafyacıların gözüyle Diyar-ı Bekr bölgesinin sosyal ve iktisadi yapılanması

الملخص

Seyahatnameler, bir coğrafyayı çok yönlü açılardan ele almamızda ve tanımamızda hayati bir önem arz etmektedir. Tarihi belgeler çoğu zaman siyasi ve diplomatik tarihe odaklanırken seyahatnameler ilgili oldukları coğrafyayla ilgili sosyal, kültürel ve ekonomik durum hakkında canlı tasvirler yapmaktadır. Bu açıdan değerlendirildiğinde seyahatnameler ilgili oldukları çağın ve coğrafyanın durumuyla ilgili farklı ve geniş bir çerçeve sunmaktadır. Tarih boyunca ve özellikle incelediğimiz dönem itibariyle Orta Çağda birçok seyyah ve coğrafyacının müşahedesine göre Diyar-ı Bekr, bölge tarihi açısından hemen her açıdan önem teşkil etmekteydi. Çünkü bölgenin doğal koşulları da göz önünde bulundurulduğunda doğu-batıyı ve kuzey-güneyi birbirine bağlayan yollar üzerinde yer alması tarih boyunca pek çok hadiseye sahne olmasını da beraberinde getirmiştir. Nitekim söz konusu dönemde Amid (Diyarbekir), Meyyafarikin (Silvan), Mardin, Düneysır (Koç Hisar-Kızıltepe) ve Erzen bölgenin önemli şehirlerini teşkil etmiştir. Bundan dolayı Diyar-ı Bekr bölgesini ele alırken sadece bölge değil bünyesinde ve çevresinde barındırdığı şehirler de ölçüt alınmıştır. Nitekim şehirlerin birlikte ele alınması hususunda önemli olan bilgilerin aktarılması da seyyah ve coğrafyacıların gözlemleriyle mümkün olmuştur. Bu açıdan bakıldığında herhangi bir şehrin diğerinden bağımsız olamayacağı ve bölge nezdinde ele alınıp değerlendirilmesi gerektiği konusu önem teşkil etmiştir. Bu çalışma, Ortaçağ Dönemi'nde Diyar-ı Bekr olarak bilinen bölgenin sınırlarını ihtiva etmektedir. Bölgede 11. yüzyıldan başlanarak 14. yüzyıla kadar olan sosyal ve iktisadi yapılanma canlı tanıklar olan seyyah ve bölgeyle ilgili eserler kaleme alan coğrafyacılar tarafından ele alınmıştır. Diyar-ı Bekr bölgesini ele alırken sadece Müslüman seyyah ve coğrafyacılar değil bölgeyi ziyaret eden bazı Batılı seyyahların gözlemleri de çalışma açısından önem teşkil etmiştir. Bu çalışmada seyyah ve coğrafyacıların nezdinde bölgenin söz konusu olan dönemdeki sosyal ve iktisadi durumun panoraması çizilecektir.

الكلمات المفتاحية

الاقتباس

@mastersthesis{xixivyuzyillardaseyyahvecograf2018,
  title = {{XI.-XIV. yüzyıllarda seyyah ve coğrafyacıların gözüyle Diyar-ı Bekr bölgesinin sosyal ve iktisadi yapılanması}},
  author = {Şahin, Sibel},
  year = {2018},
  school = {{Mardin Artuklu Üniversitesi}}
}

TY  - THES
AU  - Şahin, Sibel
TI  - XI.-XIV. yüzyıllarda seyyah ve coğrafyacıların gözüyle Diyar-ı Bekr bölgesinin sosyal ve iktisadi yapılanması
PY  - 2018
ER  - 

مصادر ذات صلة