مقالة علمية Mimarlık Arkeoloji Sanat Tarihi Jeoloji, Malzeme ve Yapı Bilimleri

Mardin’deki 13.-15. Yüzyıl Cami ve Medreselerinde Taç Kapı Tasarımı ve Bezemesi

Ayşe Biçen Çelik, Şefika Ergin, Murat Dal, İlhami Ay · 2020

الملخص

Süsleme, yapıları izleyenler üzerinde beğeniye yönelik bir etkioluşturmasını sağlayan yapının tamamlayıcı bir bileşenidir. Her dönemdekendi içinde mimari yapıların süsleme repertuvarında bir modanınyansıması şeklinde benzer uygulamalarla karşılaşmak mümkündür.Mardin’de de farklı dönemlerde hakimiyet kuran devletlerin günümüzeulaşan mimari eserlerine baktığımızda stil birlikteliğinin varlığı çok net birbiçimde anlaşılmaktadır.Taç kapı, yapıların süsleme programlarında taş işçiliğinin en iyi şekildesergilendiği, yapılara anıtsallık katan en önemli unsurdur. Taş ustasınınsanatını en iyi yansıttığı alan olan bu mimari elemanlar, devrin sanatüslubunun da belirlenmesinde en dikkat çekici öğelerdir. ÇalışmamızdaMardin merkezde yer alan 13.-15. yüzyıla ait cami ve medrese taç kapıörneklerimizi; Latifiye Camii, Melik Mahmut Camii, Şehidiye Camii, Hamza-iKebir Camii, Zinciriye Medresesi, Kasımiye Medresesi oluşturmaktadır.Çalışmada yapıların genel tanımları mimari ve plan özellikleri kısacaverildikten sonra, taç kapı tasarımları aynı başlık altında detaylı bir şekildeaçıklanmaktadır. Değerlendirme ve tartışma bölümünde ise cami vemedreselerin taç kapı süsleme programlarında karşımıza çıkan malzeme, teknik, süslemede görülen desen ve motiflerin özellikleri ortayakonulmaktadır.Taş işçiliğine sahip bu yapıların süslemelerinde motif ve kompozisyonortaklığı ile bütüncül bir yaklaşım sergiledikleri görülmektedir. Anıtsalölçüde inşa edilen taç kapıların, Selçuklu taç kapı geleneğini ve Suriye taşişçiliği bezemesinin birleştirilerek ortaya konulduğunu söylemekmümkündür.

الكلمات المفتاحية

Arkeoloji Sanat

الأماكن ذات الصلة

Kasımiye Medresesi Zinciriye Medresesi Şehidiye Medresesi Latifiye Camii Melik Mahmut Camii Mardin

الاقتباس

APA 7

Çelik, A. B., Ergin, Ş., Dal, M., & Ay, İ. (2020). Mardin’deki 13.-15. Yüzyıl Cami ve Medreselerinde Taç Kapı Tasarımı ve Bezemesi. Mukaddime, 11(1), 235 - 273. https://doi.org/10.19059/mukaddime.710770

bibtex

@article{mardindeki1315yuzyilcamivemedr2020,
  title = {{Mardin’deki 13.-15. Yüzyıl Cami ve Medreselerinde Taç Kapı Tasarımı ve Bezemesi}},
  author = {Çelik, Ayşe Biçen and Ergin, Şefika and Dal, Murat and Ay, İlhami},
  year = {2020},
  journal = {{Mukaddime}},
  volume = {11},
  number = {1},
  pages = {235 - 273},
  doi = {10.19059/mukaddime.710770}
}

ris

TY  - JOUR
AU  - Çelik, Ayşe Biçen
AU  - Ergin, Şefika
AU  - Dal, Murat
AU  - Ay, İlhami
TI  - Mardin’deki 13.-15. Yüzyıl Cami ve Medreselerinde Taç Kapı Tasarımı ve Bezemesi
PY  - 2020
JO  - Mukaddime
VL  - 11
IS  - 1
SP  - 235 
EP  -  273
DO  - 10.19059/mukaddime.710770
ER  -

مصادر ذات صلة